Bitkilerin Özlerine Dokunmak; Uçucu Yağ Elde Etme Yöntemleri

Aromaterapiyle ilgili en çok karşılaştığım ve insanların merak ettiği şeylerden bir tanesi de uçucu yağları nasıl elde ettiğimiz. Birçok insana bitkiden yağ elde edebilmek farklı geliyor özellikle de bu konulara merakınız varsa…

Eski ve Kadim inançlara göre yaşayan her canlı içerisinde bir öz(veya ruh) taşır.  Bitkilerin ilk kullanılmaya başlanması da ritüelistik amaçlardır. Tütsünün tanımı yapılırken her zaman kullanılan tanımlardan bir tanesi de ‘’eski zamanlarda dinsel amaçlı kullanılmıştır’’. Tütsü konusu ayrı bir başlık olmakla birlikte burada değinmek istediğim şey bitkilerin taşıdıkları bu özler yada ruhlar kadim inançlarda ritüellerde yardımcı amaçlarla kullanıldığıdır. Her gelenekte bitkilerin şifalı özellikleri nasıl değişiyorsa ritüelistik kullanımları da gelenekten geleneğe değişmektedir. Eskiden sadece tapınaklarda rahiplerin  kullanabildiği aromatik bitkiler ilerleyen zamanla kadim inançların unutulmaya başlanması ve gelişen teknolojik yöntemlerle herkesin kullanabildiği, şifasından faydalanabildiği duruma gelmiştir.

Aromatik kokular eski çağlar da altından bile değerliydi. Endüstriyel alanın gelişmesi ve sanayi devrimiyle birlikte 1900’lü ilk defa limondan, laboratuvar ortamında sentetik koku elde edildi. İşte o zaman her şey değişmeye başladı. (Buraya da küçük bir not; ilk defa elde edilen sentetik koku limon olduğu için kolonyası günümüzde de popülerliğini korumaktadır.) Böylece aromatik kokular artık endüstriyel alanda kolayca laboratuvar ortamlarında elde edilebilir hale gelmişti. Sanayi devrimiyle birlikteyse kokular kozmetik ve parfümerinin vazgeçilmez parçası haline gelerek raflarda yerini alıyordu çünkü eskiden olduğu gibi aromatikleri elde etmek çok uzun zaman almıyordu, insanın iş gücü azalarak, makineler bizler için hayatı kolaylaştırma yolunda adım adım gelişmeye başlamıştı. Aromatik kokuların kısaca yolculuğu bu şekilde oldu.

Uçucu yağ elde etme yöntemleri;

-Distilasyon

Bu yöntem uçucu yağını kolaylıkla veren bitkiler için kullanılır. Çiçek veya yapraklar sıcak su yada su buharı ile birlikte muamele edilirler. Sıcak su veya su buharı bitki dokularına etki ederek bütün uçucu maddeleri diffüzyon yoluyla buharlaştırır. Daha sonra bu uçucu yağlar soğutucu da yoğunlaştırılarak bir kapta toplanırlar. Genellikle bitki hangi kısmı kullanılıyorsa parçalara ayrıldıktan sonra bu yöntem uygulanır. 3 tip yöntemi vardır bunlar; su, su ve buhar, buhar distilasyonlarıdır. Eğer bitki uygunsa en yaygın kullanılan ve bilinen yöntemdir.

 

 

-Mekanik Yöntem

Bazı droglardan(ilaçlardan) distilasyon yöntemiyle uçucu yağ elde etmek istendiğinde droglarda ki uçucu yağ bozulmaktadır. Bu tip drogların bir kısmından mekanik yöntemle yağ elde edilmektedir. Bu yöntem de presleme teknikleri kullanılmaktadır. Dezavantajları biraz fazladır.

-Anfloranj

Eğer koku; bir katilin hikayesi filmini izlediyseniz (izlemediyseniz de aromatik kokularla ilgilenenler için izlenmesini tavsiye ederim) orada da bu yöntemin kullanıldığı görebilirsiniz. Bazı bitkilerin esansları su buharının yüksek ısısıyla bozulabilir ve bazı bitkilerin uçucu yağı çok az olduğundan esanslarını distilasyon yoluyla çıkartmak zordur. Bu gibi durumlarda ekstrasyon yöntemi kullanılır. Filmde uçucu yağı elde etmek domuz yağı kullanılmaktaydı, gerçekte de domuz yağı yada iç yağı kullanılmaktadır. İki şekilde elde edilebilir bunlardan bir tanesi soğuk yağla diğeri ise sıcak yağla elde etme yöntemidir.

-Tüketme Yöntemi

Bütün yöntemlere ek olarak uçucu eriticilerle ekstrasyon yöntemi günümüzde en çok uygulanan metoddur. Bitkiye uygun eriticinin seçilerek materyalde ki esansı eritilerek alınmasıdır. Petrol eteri, benzin, alkol veya aseton en çok kullanılan eriticilerdir.

 

Henüz Yorum Yapılmamış

Cevap Yaz

E-Posta adresiniz paylaşılmayacak.